Załącznik nr 1 
                                                                                                      do Uchwały nr XXII/127/12
                                                                                                        Rady Miejskiej Dobrzyń nad Wisłą
                                                                                                       z dnia 18 grudnia 2012 roku

GMINNY PROGRAM
PROFILAKTYKI  I ROZWIĄZYWANIA PROBLEMÓW
ALKOHOLOWYCH ORAZ PRZECIWDZIAŁANIA NARKOMANII                     NA ROK 2013

Wprowadzenie
Gminny Program Profilaktyki i Rozwiązywania Problemów Alkoholowych stanowi
podstawę do praktycznej realizacji zadań wynikających z ustawy o wychowaniu           w trzeźwości i przeciwdziałaniu alkoholizmowi ( Dz. U. z 2007 r. Nr 70 poz. 473           ze zm. )  oraz ustawy z dnia 29 lipca 2005r. o przeciwdziałaniu narkomanii (Dz.U.Nr 179, poz. 1485 ze zmianami) na terenie Gminy.
Występowanie problemów alkoholowych oraz problemów dotyczących narkomanii  w środowisku, stwarza poważne zagrożenie dla kondycji zdrowotnej i moralnej społeczeństwa oraz niesie z sobą ogromne skutki społeczne i ekonomiczne. Przeciwdziałanie tym zagrożeniom wymaga systematycznej i właściwie zorganizowanej działalności w zakresie profilaktyki  i rozwiązywania problemów alkoholowych.  Podejmowanie tych działań  jest ustawowym zadaniem  własnym gminy.
Polski model rozwiązywania problemów alkoholowych zakłada, iż  większość
kompetencji i zadań jest zlokalizowanych na poziomie samorządu gminy, która na mocy ustawy o wychowaniu w trzeźwości i przeciwdziałaniu alkoholizmowi   uzyskała kompetencje do rozwiązywania problemów alkoholowych a na mocy ustawy o przeciwdziałaniu narkomanii , kompetencji do przeciwdziałania narkomanii w społeczności lokalnej. To właśnie gmina ma przedsięwziąć środki zaradcze oraz naprawcze skierowane do lokalnej społeczności, aby zapobiegać i minimalizować skutki alkoholizmu i narkomanii. Po kilku latach funkcjonowania znowelizowanej ustawy i realizowania kolejnych programów profilaktyki nadszedł czas na zmiany ku lepszym rozwiązaniom, rozwiązaniom  bardziej skutecznym. Obecnie  nie zastanawiamy się  już , czy warto pomagać , osobom, rodzinom z problemem alkoholowym a szczególnie dzieciom z rodzin dotkniętych chorobą alkoholową , ale jak to się  zrobić szybciej, skuteczniej, efektywniej. Pomagać to znaczy minimalizować skutki alkoholizmu, narkomanii, nikotynizmu ale pomagać to przede wszystkim zapobiegać , czyli edukować , uświadamiać , wskazywać alternatywne sposoby spędzania wolnego czasu, radzenia sobie z sytuacjami trudnymi , konfliktowymi , jak skutecznie bez używek rozładować napięcie i rodzącą się agresję.

2 

Pomaga to również wspierać młodych ludzi w kształtowaniu prawidłowych postaw osobowościowych, aby nie było potrzebne „podpieranie się ” substancjami uzależniającymi. Uczyć umiejętności mówienia „nie” w sytuacjach, gdy młody człowiek jest poddany presji otoczenia.                                                      
Alkoholizm, narkomania czy nikotynizm to choroba, która rozwija się latami,
niepostrzeżenie. Skutki uzależnień nie ograniczają się jedynie do ograniczeń fizycznych czy psychicznej degradacji samego alkoholika, one dotykają wszystkich osób, które żyją , pracują czy przyjaźnią się z uzależnionym.
I. Diagnoza sytuacji w Gminie Dobrzyń nad Wisłą w aspekcie problemów alkoholowych i narkotykowych.
 Gmina Dobrzyń nad Wisłą jest gminą miejsko-wiejską i liczy 8.044 mieszkańców     z czego : 5.713 mieszkańców  w gminie i  2.331 w mieście ( stan na 05.12. 2012r. wg danych USC w Dobrzyniu nad Wisłą ) . Gmina nasza ma wysoki wskaźnik bezrobocia, przy czym problem ten maleje, kiedy zbliża się sezon letni i wiele osób ma możliwość podjęcia pracy sezonowej.
 Według danych Powiatowego Urzędu Pracy w Lipnie na dzień  30 listopada 2010 roku zarejestrowanych było  845 bezrobotnych, w tym 441 kobiet.                                Zasiłek dla bezrobotnych przysługiwał dla 117 osób, w tym dla 51 kobiet.
Utrzymywanie się wysokiej stopy bezrobocia i jego strukturalny charakter stanowi
jeden z głównych czynników ryzyka nasilania się problemów alkoholowych                     i zaburzeń o charakterze niedostosowania społecznego. Brak pracy, konieczność poszukiwania jej poza miejscem zamieszkania ograniczają możliwości samodzielnego zaspokajania potrzeb materialnych rodzin, sprzyjającym reakcjom           i zachowaniom frustracyjnym. Skutkiem tego jest powstawanie negatywnych mechanizmów redukcji napięcia , w tym poprzez nadużywanie alkoholu, a dalszą tego konsekwencją mogą być zachowania agresywne i przemoc w rodzinach. Związane z tym osłabienie funkcji opiekuńczo – wychowawczej rodziny naraża           w sposób szczególny dzieci na poszukiwanie alternatywnych form aktywności,                w tym destrukcyjnych - związanych ze spożywaniem alkoholu i narkotyków.
Na terenie Gminy funkcjonuje 8 placówek oświatowych, do których uczęszcza 1012       uczniów, w tym:  do SP 542 uczniów (bez kl.”0”) , do gimnazjów 312 uczniów i do ZS w Dobrzyniu nad Wisłą 158 uczniów. W szkołach  nie odnotowano przypadku kontaktu dzieci z alkoholem i narkotykami. Jednak  z przeprowadzonych badań   wśród mieszkańców i młodzieży  przy opracowywaniu Programu Przeciwdziałania Narkomanii wynika, że problem alkoholowy uważany jest za  znaczący a  zjawisko narkomanii na terenie naszej gminy jest zauważalne .Większość dorosłych respondentów (63%) i więcej niż połowa młodzieży (55%)nigdy nie zetknęła się z osobami zażywającymi narkotyki. Jednak 69,23% mieszkańców uważa, że dostęp do narkotyków jest łatwy.   W strategii rozwiązywania problemów społecznych na lata 2008-2013 opracowanej przez MGOPS  zapisano na podstawie przeprowadzonych badań , że alkoholizowanie się uczniów ujawniono w trzech szkołach , były to trzy przypadki, palenie papierosów ujawniono w 2 szkołach ok.43 przypadki, ucieczki z domu zanotowano  w 1 szkole, były to 2 przypadki, agresji i przemocy w tym:
3 

 poniżanie, zastraszanie, znęcanie się , bicie, wymuszanie pieniędzy, zmuszanie do palenia papierosów zanotowano w 3 szkołach , po jednym przypadku w każdej, niszczenie mienia szkolnego zanotowano w 1 szkole.                                                      
Z potwierdzonych danych z Ośrodka Pomocy Społecznej w Dobrzyniu nad Wisłą       i z Posterunku Policji  wynika, że w okresie od 1 stycznia do 30 listopada 2012 roku
 pomocą społeczną objętych było 683 rodziny tj. 1722 osoby w tych rodzinach , z czego 23 rodziny to rodziny dotknięte problemem alkoholowym.                                                                                                                                                                                   Natomiast narkomania była powodem udzielenia pomocy w 1 rodzinie,
Posterunek policji ujawnił następujące zdarzenia związane z używaniem alkoholu przez sprawców:
       1.ogólna ilość przestępstw gdzie występował  -35
- wypadki drogowe - 4
w tym śmiertelne:  0
- nietrzeźwi kierowcy - 59
- znęcanie się nad członkami rodziny - 6
-inne przestępstwa - 122
 2.	ogólna ilość wykroczeń gdzie występował alkohol - 85
- art.51 K.W zakłócenie porządku publicznego - 12
- art.86 K.W . spowodowanie kolizji po użyciu alkoholu - 8
- art. 87 K.W. kierowanie pojazdem w stanie nietrzeźwym - 6
- art.124 K.W. uszkodzenie mienia w stanie nietrzeźwości - 8 
- art.140 K.W. nieobyczajny wybryk - 6
          - art.141 K.W. używanie słów nieprzyzwoitych - 8
- art.43 ustawy o wychowaniu w trzeźwości -sprzedaż napojów
  alkoholowych bez zezwolenia - 25
     3.   interwencje domowe ogółem - 273                                                                                                                              
- interwencje domowe z procedurą  NIEBIESKA KARTA - 10
- ilość osób zatrzymanych do wytrzeźwienia w izbie wytrzeźwień - 43
- sporządzonych wniosków o leczenie odwykowe - 0
Dostępność do alkoholu:
Liczba podmiotów gospodarczych prowadzących sprzedaż napojów alkoholowych  na dzień 30 listopada 2012 roku (dane według ewidencji działalności gospodarczej           Urzędu Miasta i Gminy w Dobrzyniu nad Wisłą), przedstawia się następująco:
1. liczba punktów sprzedaży napojów alkoholowych:
a) ogólna liczba punktów prowadzących sprzedaż napojów alkoholowych
    przeznaczonych do spożycia poza miejscem sprzedaży ( bez piwa) wynosi 28,
b) limit punktów sprzedaży przyjętych Uchwałą Rady Miasta nr XXIX/156/06 z dnia  28.03.2006r. z podziałem na:
- sprzedaż napojów alkoholowych przeznaczonych do spożycia poza miejscem sprzedaży wynosi 37 punktów,
- sprzedaż napojów alkoholowych przeznaczonych do spożycia w miejscu sprzedaży
  wynosi 8 punktów,

 4

c) nielimitowana sprzedaż piwa prowadzona jest w  10 placówkach handlowych,
d) sprzedaż napojów zawierających od 4,5% do 18% alkoholu odbywa się w 28 punktach,
e) napoje o zawartości powyżej 18 % alkoholu sprzedawane są w 21 punktach,                                                
2. punkty prowadzące sprzedaż napojów alkoholowych przeznaczonych do spożycia w miejscu sprzedaży ( gastronomia):
a) liczba punktów: 9 w tym w 8 punktach sprzedawane jest tylko piwo, w 1 punkcie napoje alkoholowe powyżej 4,5%  
Powyższe zestawienie obejmuje czynną liczbę  punktów sprzedaży napojów
alkoholowych przeznaczonych do spożycia poza miejscem i w miejscu sprzedaży.
II PROFILAKTYKA
Nadużywanie alkoholu i zjawisko narkomanii powoduje spustoszenie u człowieka pijącego i jego bliskich,  a także niesie za sobą ogromne straty ekonomiczne ( koszty leczenia, wypadki, straty produkcyjne itp. ) oraz takie straty, których nie można przeliczyć na pieniądze ( utrata zdrowia, zaburzenia emocjonalne, koszty moralne 
i społeczne). Jednym z najważniejszych zadań profilaktycznych jest zmniejszenie ilości spożywanego alkoholu oraz ograniczenie liczby nowych przypadków uzależnień . Zapobieganie jest zawsze tańsze  i skuteczniejsze niż późniejsze leczenie i ponoszenie skutków.
Cel ten można osiągnąć poprzez:
- realizację programów profilaktycznych dla dzieci i młodzieży zagrożonej
  uzależnieniami poprzez szeroko rozumianą działalność kulturalną  i sportową ,
- organizowanie zajęć terapeutycznych dla dzieci i młodzieży z grup ryzyka,
  szczególnie z rodzin w których nadużywany jest alkohol,
- upowszechnianie materiałów o problematyce alkoholowej,
- prowadzenie działalności edukacyjnej dotyczącej problemów alkoholowych,
  szczególnie z osobami prowadzącymi sprzedaż napojów alkoholowych,
- szerszą działalność edukacyjną wśród dzieci i młodzieży w szkołach,
- analizę na bieżąco sytuacji w tym zakresie oraz kontrolę skuteczności podejmowanych działań ,
- udział w ogólnopolskich programach profilaktycznych.
III POMOC TERAPEUTYCZNA I PRAWNA
1. Udzielanie pomocy terapeutycznej oraz pomocy prawnej osobom z problemami
    alkoholowymi i członkom ich rodzin w działającym przy Urzędzie  Miasta 
i Gminy Punkcie Konsultacyjnym, gdzie zatrudniony jest terapeuta ds. uzależnień oraz specjalista ds. przemocy w rodzinie.
2. Rodzinom z problemami alkoholowymi udziela pomocy poprzez:
a) bezpłatne świadczenia w zakresie terapii (kierowanie do specjalistycznych placówek), bezpośrednie rozmowy z terapeutą i konsultantką ds. przemocy w rodzinie zatrudnionych w punkcie.
b) korzystanie z telefonu zaufania.
3. Dzieciom i młodzieży dotkniętej następstwami nadużywania alkoholu poprzez
rodziców zapewni się  bezpłatną pomoc psychologiczną i socjoterapeutyczną. 
5 

IV LECZNICTWO ODWYKOWE
Duże znaczenie ma zapobieganie rozwojowi choroby alkoholowej poprzez jej wczesne rozpoznanie i skuteczne leczenie.                                                      
Cel ten należy osiągnąć przez:
- działający Zespół Interwencyjno – Motywacyjny Miejsko- Gminnej Komisji ds.
    Rozwiązywania Problemów Alkoholowych, którego zadaniem jest prowadzenie spraw osób nadużywających i już uzależnionych od alkoholu przez rozmowy motywacyjne jak również w przypadkach trudnych, kierowanie tych  spraw do sądu celem nałożenia obowiązku leczenia.                                                        
•	wspieranie lecznictwa odwykowego- oferty poza programem podstawowym:
•	dofinansowanie szkoleń specjalistycznych dla kadry placówek lecznictwa 
•	odwykowego – dla 1 osoby,
•	dofinansowanie wyposażenia placówki lecznictwa odwykowego.
V ROLA I MIEJSCE INSTYUCJI  I  DZIAŁAŃ  SPOŁECZNYCH
Ważną rolę w działaniach profilaktyki i rozwiązywania problemów alkoholowych
oraz promocji zdrowego stylu życia spełniają instytucje i organizacje społeczne. Dlatego też należy:
- zwiększyć informacje o formach pomocy jakie można uzyskać w klubach abstynenta i grupach AA ,
- dofinansować oferty z zakresu : rozwiązywania problemów alkoholowych,
  przeciwdziałaniu narkomanii i przeciwdziałaniu przemocy w rodzinie,
- wspierać działania ruchów antyalkoholowych poprzez inspirację mieszkańców gminy do ich powstawania oraz wspomagania ich działalności
VI  DOSTĘPNOŚĆ  ALKOHOLU
Rada Miejska Dobrzyń nad Wisłą realizując zadania wynikające z ustawy o wychowaniu w trzeźwości i przeciwdziałaniu alkoholizmowi oraz przeciwdziałaniu narkomanii dążyć  będzie do ograniczania dostępności alkoholi poprzez:
1. W zakresie wydawania zezwoleń :
a) bezwzględne przestrzeganie wyznaczonego uchwałą Rady Miejskiej  limitu
    punktów sprzedaży napojów alkoholowych powyżej 4,5 % alkoholu ( z
    wyjątkiem piwa), przeznaczonych do spożycia poza miejscem sprzedaży,
b) ustalenie odległości 100 m dla punktów sprzedaży napojów alkoholowych
    przeznaczonych do spożycia poza miejscem sprzedaży, mierząc pieszymi
    ciągami komunikacyjnymi od głównego wejścia sklepu do obiektów
    szkolnych,
c) sprzedaż detaliczna napojów alkoholowych przeznaczonych do spożycia poza
    miejscem sprzedaży prowadzona jest w sklepach branżowych                                        i ogólnospożywczych. Oznacza to, że kupujący nie może spożywać  alkoholu 
w punkcie sprzedaży jak również w jego obrębie i miejscach użyteczności publicznej,
d) wydawanie zezwoleń na podstawie wypełnionego arkusza informacyjnego dla
    danego punktu sprzedaży napojów alkoholowych oraz postanowienia wydanego przez Miejsko-Gminną Komisję Rozwiązywania Problemów Alkoholowych dla 
6

danego wniosku.
2. W zakresie cofania zezwoleń :
a) za złamanie zasad obrotu napojami alkoholowymi zwartymi w ustawie                            o wychowaniu w trzeźwości i przeciwdziałaniu alkoholizmowi, a przede
    wszystkim sprzedaży napojów alkoholowych nieletnim, nietrzeźwym i pod
    zastaw,                                                  
b) za zakłócanie porządku publicznego w związku ze sprzedażą napojów
    alkoholowych w miejscu sprzedaży i najbliższej okolicy,
c) za wprowadzenie do sprzedaży napojów alkoholowych pochodzących                                            z nielegalnych źródeł ,                                                   
d) za nieprzestrzeganie warunków określonych w zezwoleniu,
e) za przedstawienie fałszywych danych w oświadczeniu o wartości sprzedaży
    napojów alkoholowych w roku poprzednim,
f) za popełnianie przestępstwa w celu osiągnięcia korzyści majątkowych przez
   osoby odpowiedzialne za działalność podmiotu gospodarczego posiadającego
   zezwolenie,
g) podmiot gospodarczy , któremu cofnięto zezwolenie może wystąpić z
    wnioskiem o ponowne zezwolenie na sprzedaż napojów alkoholowych nie
    wcześniej niż po upływie trzech lat od dnia wydania decyzji o jej cofnięciu.
3. Wydane zezwolenie podlega zwrotowi Gminie w przypadku:
a) upływu terminu ważności zezwolenia,
b) likwidacji punktu,
c) zmiany rodzaju działalności punktu lub podmiotu gospodarczego, któremu
    wydano zezwolenie,
d) nie dokonania w określonym terminie kolejnej wpłaty za zezwolenie.
VII DZIA ALNOŚĆ  KONTROLNA
1. Określone w „ Programie” zasady i kryteria podlegać  będą  kontroli w zakresie:
a) wydanych zezwoleń ,
b) przestrzegania przez podmioty gospodarcze warunków określonych w ustawie
    i uchwałach Rady Miejskiej.
2. Uprawnionymi do kontroli są :
- osoby upoważnione przez Burmistrza Miasta i Gminy,
- Policja Państwowa,
- Państwowa Inspekcja Handlowa,
- Państwowa Inspekcja Pracy,
- Państwowy Terenowy Inspektor Sanitarny.
VIII POSTANOWIENIA KOŃCOWE
1. Do obowiązków posiadacza zezwolenia na sprzedaż  alkoholu należy umieszczenie     w widocznym miejscu:
a) informacji o szkodliwości spożycia napojów alkoholowych,
b) zezwolenia na sprzedaż ( podawanie napojów alkoholowych,)
c) plakatu określającego przypadki, w których zezwolenie może by cofnięte.
2. Zaleca się , aby „Program” był realizowany w ścisłej współpracy i współdziałaniu  z organami administracji i organizacjami zajmującymi się  profilaktyką 
i rozwiązywaniem problemów alkoholowych.